01Nghi thức cần tuân thủ khi du lịch Tokyo! 5 quy tắc chụp ảnh cơ bản

Khi chụp ảnh tại điểm tham quan, hãy chú ý không chỉ đến bản thân mà còn đến những người xung quanh và cơ sở vật chất. Trước hết, đây là 5 phép tắc cơ bản nên ghi nhớ ở mọi nơi.

1. Kiểm tra thông báo cấm chụp và các điều kiện chụp

Tại các cơ sở du lịch, bảo tàng mỹ thuật, bảo tàng, đền/chùa, có thể bị cấm chụp ảnh hoặc chỉ được phép chụp trong một số khu vực nhất định.

Quy định tùy từng cơ sở mà khác nhau, như “Cấm chụp ảnh”, “Được phép chụp ảnh”, “Cấm đèn flash”, “Cấm quay video”. Ngay cả ở nơi cho phép chụp ảnh, cũng có thể có hiện vật trưng bày hoặc khu vực cụ thể không được chụp.

Đặc biệt lưu ý tại các địa điểm sau:

• Bảo tàng mỹ thuật/Bảo tàng: việc cho phép chụp ảnh khác nhau tùy tác phẩm trưng bày và triển lãm chuyên đề
• Đền/Chùa: một số nơi như chính điện, linh vật, tượng Phật có thể bị cấm chụp
• Cơ sở thương mại/Cửa hàng: có thể cần xin phép khi chụp trong cửa hàng, chụp sản phẩm hoặc nhân viên
• Hòa nhạc/Sân khấu: thường cấm chụp ảnh và quay video trong thời gian biểu diễn

Nếu không chắc có được chụp ảnh hay không, hãy kiểm tra bảng hướng dẫn của cơ sở hoặc hỏi nhân viên. Ngay cả khi không có hướng dẫn bằng tiếng nước ngoài, vừa chỉ vào máy ảnh hoặc điện thoại thông minh khi hỏi cũng sẽ giúp truyền đạt dễ hơn.

2. Không vào đất tư hoặc khu vực cấm vào

Khi bắt gặp cảnh đẹp hoặc điểm chụp nổi tiếng, ai cũng muốn có bức ảnh thật đẹp. Tuy nhiên, đừng tự ý vào đất tư hoặc khu vực cấm vào chỉ để chụp ảnh.

Xung quanh điểm du lịch có thể có khuôn viên nhà dân, cửa hàng, đất nông nghiệp, và khu vực quản lý của cơ sở. Dù có thể nhìn thấy từ con đường, không có nghĩa là được tự do đi vào.

Ngoài ra, cần chú ý tránh các hành vi sau:

• Bước qua dây hoặc hàng rào của khu vực cấm vào
• Tự ý vào khuôn viên nhà dân hoặc bãi đỗ xe
• Đi vào bồn hoa, bãi cỏ hoặc bụi cây để chụp ảnh
• Chạm vào hoặc trèo lên hiện vật trưng bày hay di sản văn hóa
• Bẻ cành cây hoặc hái hoa để chụp ảnh

Ngay cả ở những nơi được giới thiệu là điểm chụp ảnh, hãy ưu tiên làm theo chỉ dẫn tại chỗ và hướng dẫn của ban quản lý. Hãy thưởng thức cảnh quan từ lối đi quy định và khu vực được phép chụp.

3. Chụp ảnh ở nơi không cản trở lối đi

Các điểm du lịch nổi tiếng, khu vực quanh nhà ga, phố mua sắm có rất đông người qua lại. Đừng mải chụp ảnh đến mức chặn lối đi hoặc chiếm dụng một vị trí quá lâu.

Đặc biệt nên tránh các hành vi sau:

• Dừng lại giữa vỉa hè hoặc giữa lòng đường để chụp ảnh
• Chiếm vị trí chụp trên sân ga, cầu thang hoặc gần cổng soát vé
• Mở rộng chân máy hoặc gậy tự sướng gây cản trở lối đi
• Chiếm dụng vị trí tại điểm chụp ảnh nổi tiếng trong thời gian dài
• Phớt lờ người đang chờ đến lượt và vẫn chụp

Khi đông đúc, hãy chụp nhanh trong thời gian ngắn và nhường chỗ cho người khác. Một số cơ sở có thể cấm sử dụng chân máy hoặc gậy tự sướng, vì vậy kiểm tra trước sẽ yên tâm hơn.

4. Lưu ý đèn flash và tiếng màn trập

Ở các cơ sở trong nhà hoặc điểm tham quan yên tĩnh, cũng cần chú ý đến đèn flash và tiếng màn trập của máy ảnh.

Tại bảo tàng mỹ thuật hay bảo tàng, chụp với đèn flash có thể bị cấm vì ánh sáng mạnh có thể ảnh hưởng đến hiện vật. Ngoài ra, ở những nơi cần yên tĩnh như đền, chùa hoặc thư viện, tiếng màn trập và việc trò chuyện giữa người chụp cũng có thể gây phiền cho xung quanh.

Trước khi chụp, hãy kiểm tra cài đặt flash và sử dụng chế độ im lặng khi cần. Tuy nhiên, dùng chế độ im lặng không có nghĩa là bạn được phép chụp ở nơi cấm chụp. Hãy ưu tiên tuân thủ quy định của cơ sở.

5. Trân trọng người xung quanh và khung cảnh

Khi chụp ảnh, đừng chỉ nhìn khung cảnh trước mắt mà hãy để ý cả tình hình xung quanh.

Khi chụp thiên nhiên như hoa anh đào, lá đỏ hay cánh đồng hoa, cần chú ý không làm hư hại cây cối hoặc đi vào khu vực cấm vào. Cũng nên tránh la hét để chụp hình hoặc để người tạo dáng chiếm chỗ quá lâu.

Điểm chụp ảnh không phải là của riêng mình. Hãy nhường nhịn để du khách khác và người dân địa phương cũng có thể thoải mái tận hưởng.

02Những nơi nên hạn chế chụp ảnh và khu vực cần lưu ý｜Ví dụ cụ thể tại Tokyo

Tokyo có rất nhiều nơi mà phố xá và bản thân các tòa nhà đều hấp dẫn, khiến bạn muốn lưu lại bằng ảnh. Tuy nhiên, tùy địa điểm, việc chụp ảnh có thể khiến người xung quanh bất an hoặc phát sinh vấn đề liên quan đến quy định của cơ sở và quyền lợi.

Những ví dụ dưới đây là các nơi có thể cấm chụp ảnh hoặc cần xác nhận trước. Không phải tất cả đều cấm chụp một cách đồng loạt, nhưng đây là những điểm đặc biệt cần lưu ý.

1. Các con hẻm ở khu vui chơi giải trí như Kabukichō

Tại các khu vực sầm uất như Shinjuku và Kabukicho, có những khu tập trung nhiều hàng quán ăn uống và cơ sở giải trí rất nhộn nhịp. Đèn neon và diện mạo phố phường độc đáo rất cuốn hút, nhưng cần chú ý khi chụp ảnh ở các ngõ hẻm hẹp hoặc gần lối vào cửa hàng.

Ở những nơi như vậy, không chỉ người đi đường mà cả nhân viên cửa hàng và những người chèo kéo, mời chào cũng có thể vô tình lọt vào khung hình. Nếu đăng ảnh đã chụp lên mạng xã hội, gương mặt, nơi làm việc hay phạm vi di chuyển của họ có thể bị công khai theo cách ngoài ý muốn, dễ dẫn tới rắc rối ngoài dự đoán.

Ngoài ra, chĩa máy ảnh vào người không muốn bị chụp hoặc đứng lâu gần lối vào cửa hàng cũng có thể gây mâu thuẫn với những người xung quanh.

• Không chĩa máy ảnh vào người đang chèo kéo hoặc mời chào khách
• Không chụp ảnh bằng cách chặn lối vào cửa hàng hay bít kín ngõ hẻm
• Không chụp cận mặt người cụ thể hoặc nhân viên cửa hàng khi chưa được phép
• Kiểm tra ảnh có người xuất hiện rõ nét trước khi đăng lên mạng xã hội

Ngoài ra, quận Shinjuku có ban hành quy định nhằm ngăn chặn các hành vi chèo kéo nơi công cộng và hoạt động “scout” trên đường phố. Khi đến khu phố giải trí, đừng đi theo người chèo kéo và hãy chú ý vị trí bạn dừng lại để chụp ảnh.

2. Những khu vực như Shinjuku Golden Gai cần có giấy phép chụp ảnh

Shinjuku Golden Gai là điểm tham quan nổi tiếng với dãy quán ăn uống nhỏ mang cá tính riêng. Những con hẻm và biển hiệu mang nét hoài cổ rất hấp dẫn, nhưng có những quy định riêng liên quan đến việc chụp ảnh.

Theo hướng dẫn của Hiệp hội Xúc tiến Phố thương mại Sanko Shinjuku, khu vực Golden Gai là đường tư; việc chụp ảnh trên đường hoặc chụp với toàn khu làm đối tượng đều cần có giấy phép.

Vì vậy, khi đi tham quan, không phải lúc nào bạn cũng có thể tự do chụp đường phố hay mặt tiền cửa hàng. Nếu muốn chụp ảnh, hãy kiểm tra thông tin hướng dẫn chính thức trước và xin các giấy phép cần thiết.

Ngoài ra, đối với việc chụp ảnh bên trong quán, cũng cần kiểm tra chính sách của từng cửa hàng.

3. Cửa sổ trưng bày và thiết kế trưng bày của các cửa hàng thương hiệu cao cấp

Tại Ginza hay Omotesando, các cửa hàng của những thương hiệu nổi tiếng thế giới san sát, với các cửa sổ trưng bày và thiết kế trưng bày độc đáo, đẹp mắt.

Những trưng bày được tạo ra theo mùa hoặc theo sự kiện rất cuốn hút, khiến bạn muốn chụp ảnh lưu lại; tuy nhiên, khi chụp và công bố cần lưu ý một số điểm.

Trang trí của cửa sổ trưng bày có thể sử dụng thiết kế độc đáo của nhà thiết kế, tác phẩm mỹ thuật hoặc nhân vật. Những hình thức thể hiện mang tính sáng tạo như vậy có thể được bảo hộ bởi quyền sở hữu trí tuệ như bản quyền.

Giữa việc các yếu tố này vô tình lọt vào khung hình như phông nền khi chụp cảnh đường phố và việc chụp – công bố chính bản thân trưng bày làm chủ thể chính, có những điểm cần cân nhắc khác nhau.

Đặc biệt, trong các trường hợp sau đây, nên kiểm tra trước cho yên tâm.

• Chụp toàn bộ trưng bày hoặc tác phẩm trang trí làm chủ thể chính
• Sử dụng ảnh chụp cho quảng cáo hoặc nội dung thương mại
• Tập trung chụp và công bố logo hoặc sản phẩm của thương hiệu
• Chụp bằng thiết bị cỡ lớn hoặc quay video

Ngay cả với ảnh kỷ niệm cá nhân, một số cửa hàng cũng có quy định chụp ảnh riêng. Nếu có biển cấm chụp ảnh, hãy tuân thủ; khi lưỡng lự, hãy hỏi nhân viên cửa hàng.

4. Khu vực kiểm tra an ninh và khu vực dành riêng cho nhân viên tại sân bay

Sân bay là nơi khiến bạn muốn ghi lại kỷ niệm chuyến đi, nhưng không phải khu vực nào cũng được tự do chụp ảnh.

Ví dụ, tại Sân bay Quốc tế Narita, việc chụp ảnh khu vực kiểm tra an ninh, thiết bị an ninh và nhân viên kiểm tra là bị cấm. Ngoài ra, các khu vực do nhà nước quản lý như khu kiểm soát xuất nhập cảnh và hải quan cũng không được phép chụp.

Các cửa hàng, phòng chờ (lounge), quầy làm thủ tục trong sân bay có thể có quy định khác nhau tùy từng đơn vị quản lý.

• Không chụp khu kiểm tra an ninh hoặc thiết bị kiểm tra
• Không chụp ảnh tại các khu vực liên quan đến kiểm soát nhập cảnh, hải quan, v.v.
• Không tự ý chụp nhân viên sân bay hoặc những người dùng khác.
• Tại cửa hàng và phòng chờ, hãy xác nhận quy định của từng cơ sở.

Ở sân bay, an toàn được ưu tiên hàng đầu, vì vậy hãy kiểm tra biển hướng dẫn và chỉ dẫn của nhân viên trước khi chụp.

5. Sân ga và cơ sở đường sắt

Các nhà ga và tàu điện ở Tokyo là chủ đề chụp ảnh hấp dẫn không chỉ với người đam mê đường sắt mà còn với nhiều du khách. Tuy nhiên, việc chụp ảnh trên sân ga hoặc quanh khu vực đường ray cần đặc biệt chú ý vì lý do an toàn.

JR East cấm hoặc hạn chế các hành vi như thò người ra ngoài cửa chắn sân ga hoặc gạch dẫn đường cho người khiếm thị, dừng lại trên gạch dẫn đường, và sử dụng chân máy hoặc thang trên sân ga.

• Không vào đường ray hoặc khu vực cấm vào
• Không thò người ra từ mép sân ga
• Không dừng lại trên gạch dẫn đường cho người khiếm thị
• Không sử dụng chân máy hoặc thang
• Không dùng đèn flash hay chiếu sáng gây ảnh hưởng đến hoạt động của tàu
• Không cản trở lối đi của nhân viên nhà ga hoặc hành khách

Khi chụp ảnh đường sắt, hãy kiểm tra hướng dẫn của nhà ga hoặc công ty đường sắt và chụp từ vị trí an toàn.

6. Bên trong cơ sở thương mại, cửa hàng bách hóa và cửa hàng

Ở trung tâm thương mại, cửa hàng bách hóa, cửa hàng thương hiệu, ngay cả khi cho phép chụp ảnh lưu niệm cá nhân, vẫn có thể có các quy định chụp ảnh riêng của cơ sở.

Ví dụ, một số cơ sở hạn chế việc chụp có người khác hoặc nhân viên lọt vào khung hình, phát trực tiếp, chụp với thiết bị cỡ lớn, hoặc chụp ảnh cho mục đích thương mại.

• Tránh để lộ mặt của khách hàng khác hoặc nhân viên
• Không chụp ảnh các khu vực chỉ dành cho nhân viên như quầy thu ngân và khu vực hậu trường
• Trước khi chụp sản phẩm hoặc vật trưng bày, hãy kiểm tra quy định của cửa hàng
• Phát trực tiếp hoặc chụp/ghi hình thương mại cần xin phép trước
• Tuân theo các biển báo cấm chụp và hướng dẫn của nhân viên

Nếu muốn chụp ảnh trong cửa hàng, bạn nên kiểm tra trước các quy định trên trang web chính thức của cửa hàng hoặc cơ sở để yên tâm.

03Lưu ý khi chụp người｜Tôn trọng quyền hình ảnh và quyền riêng tư

Khi tham quan Tokyo, bạn có thể bắt gặp nhiều khoảnh khắc muốn lưu lại, như người đi trên phố, du khách mặc kimono hoặc người tham gia lễ hội.

Tuy nhiên, khi chụp người, cần chú ý đến cảm xúc và quyền riêng tư của họ.

Khi chụp người lạ, hãy xin phép trước

Khi chụp người lạ ở phố xá hay điểm du lịch, hãy cố gắng xin phép trực tiếp trước.

Đặc biệt, nếu muốn chụp một người cụ thể làm chủ thể chính hoặc chụp ảnh thấy rõ khuôn mặt, bạn cần xin phép trước khi chụp.

Dù không biết tiếng Nhật, bạn vẫn có thể diễn đạt bằng những câu đơn giản như sau.

• 「Tôi có thể chụp ảnh được không?」（May I take a photo?）
• 「Tôi có thể chụp ảnh cùng bạn được không?」（May I take a picture with you?）

Nếu người đó từ chối hoặc tỏ ra khó chịu, đừng cố chụp.

Không chụp người mặc kimono hay geisha khi chưa được phép

Ở các điểm du lịch như Asakusa hay Ueno, bạn có thể bắt gặp người mặc kimono. Tại những điểm đến truyền thống như Kyoto, bạn cũng có thể gặp geisha hoặc maiko.

Dù bạn có thể muốn lưu lại như một khung cảnh “đậm chất Nhật Bản”, nhưng người mặc kimono không nhất thiết là du khách; có người đang làm việc hoặc đang trong thời gian riêng tư.

Tránh các hành vi như chụp cận mặt khi chưa được phép, bám theo để chụp hay chặn đường đi. Nếu muốn chụp một người, hãy xin phép trực tiếp và tôn trọng ý muốn của họ.

Nếu người khác vô tình lọt vào ảnh thì sao?

Ở điểm tham quan hay nơi tổ chức sự kiện, người khác có thể vô tình lọt vào khung hình của bạn.

Giữa ảnh chụp toàn bộ quang cảnh có người đi đường xuất hiện rất nhỏ và ảnh mà khuôn mặt hay vóc dáng của một người cụ thể có thể nhận diện rõ ràng, các điểm cần lưu ý là khác nhau.

Đặc biệt khi đăng lên những nơi mà đông đảo người không xác định có thể xem như SNS hay blog, hãy cân nhắc các cách sau.

• Điều chỉnh bố cục để không có người lọt vào khung hình
• Cắt ảnh để không thể nhận diện khuôn mặt
• Khi cần, làm mờ hoặc che mặt bằng nhãn dán
• Với ảnh mà một người cụ thể là nhân vật chính, hãy xin phép chính người đó trước khi đăng

Quan trọng không chỉ là chụp ảnh, mà còn là suy nghĩ xem bạn sẽ sử dụng những bức ảnh đó như thế nào.

043 lưu ý khi đăng ảnh lên SNS

Nhiều người chia sẻ ảnh du lịch trên các SNS như Instagram, X, TikTok. Khi đăng ảnh đã chụp, bạn cũng cần chú ý đến thông tin về người và địa điểm xuất hiện trong ảnh.

1. Xin phép những người xuất hiện trong ảnh để đăng lên SNS

Kể cả khi đã được cho phép chụp ảnh, không có nghĩa là đã được phép đăng lên SNS.

Chụp ảnh và công khai trên internet là hai chuyện khác nhau. Ngay cả khi chụp bạn bè, gia đình hoặc người bạn gặp trong chuyến đi, hãy xác nhận trước khi đăng công khai.

Đặc biệt, hãy thận trọng với những bức ảnh trong đó khuôn mặt của trẻ em hoặc người khác hiện rõ.

2. Kiểm tra việc lộ thông tin vị trí và thông tin cá nhân

Ảnh có thể chứa thông tin cho phép xác định địa điểm chụp.

Ví dụ, hãy chú ý các thông tin sau.

• Dữ liệu vị trí GPS được ghi trong ảnh
• Số phòng khách sạn hoặc thông tin đặt phòng
• Họ tên và mã QR hiển thị trên vé hoặc màn hình đặt chỗ
• Các tòa nhà và khung cảnh xung quanh có thể suy ra nhà riêng hoặc nơi lưu trú
• Biển số xe hoặc thông tin liên hệ cá nhân

Trước khi đăng, hãy kiểm tra toàn bộ bức ảnh và nếu có thông tin không cần thiết xuất hiện, hãy cắt hoặc chỉnh sửa. Đồng thời, cần thận trọng khi công khai theo thời gian thực nơi lưu trú hoặc vị trí hiện tại.

3. Kiểm tra quy định đăng lên SNS của cơ sở hoặc sự kiện

Tùy cơ sở, dù việc chụp ảnh được cho phép, vẫn có thể có quy định riêng về đăng lên SNS hoặc sử dụng cho mục đích thương mại.

Chẳng hạn, đối với tác phẩm trưng bày trong bảo tàng, sân khấu sự kiện hoặc sản phẩm của cửa hàng, điều kiện được chụp và điều kiện công khai/sử dụng có thể khác nhau.

Nếu bạn muốn đăng ảnh chụp trong chuyến đi lên mạng xã hội hoặc blog, hãy kiểm tra trang web chính thức của cơ sở, điều khoản sử dụng và hướng dẫn tại chỗ. Nếu việc chụp/đăng nhằm mục đích quảng cáo hoặc kiếm tiền, quy định có thể khác với chụp ảnh kỷ niệm cá nhân, vì vậy nên liên hệ trước với ban quản lý để yên tâm.

05Những phép tắc chụp ảnh cần lưu ý tại các điểm tham quan ở Tokyo

Ở Tokyo, quy định chụp ảnh khác nhau tùy địa điểm. Dưới đây là các điểm cần chú ý theo từng bối cảnh tham quan tiêu biểu.

Chụp ảnh tại đền Thần đạo và chùa

Đền và chùa vừa là điểm du lịch, vừa là nơi linh thiêng đối với người đi lễ.

Không phải mọi nơi trong khuôn viên đều được tự do chụp ảnh. Chính điện, linh vật/thần thể, tượng Phật, hay cảnh đang làm lễ có thể bị cấm chụp.

• Tuân theo biển báo và hướng dẫn cấm chụp
• Chụp ở nơi không làm cản trở người đi lễ
• Không tự ý chụp người đang cầu nguyện hoặc làm lễ
• Không bước vào bên trong hàng rào hoặc dây chăng
• Giữ gìn không khí yên tĩnh, không nói to

Chụp ảnh tại viện mỹ thuật và bảo tàng

Ở bảo tàng và viện mỹ thuật, quy định chụp ảnh khác nhau tùy tác phẩm trưng bày hoặc triển lãm chuyên đề.

Có trường hợp chỉ một số tác phẩm được chụp; hoặc cho phép chụp ảnh nhưng cấm quay video và dùng đèn flash.

• Kiểm tra hướng dẫn chụp ảnh của từng phòng trưng bày
• Tuân thủ điều kiện sử dụng đèn flash và chân máy
• Không chạm vào tác phẩm hay tủ trưng bày
• Không làm ảnh hưởng đến việc thưởng lãm của người khác
• Cũng kiểm tra điều kiện đăng lên mạng xã hội và sử dụng thương mại

Điểm ngắm theo mùa như hoa anh đào, lá đỏ, ánh đèn

Những nơi ngắm hoa theo mùa hoặc cảnh đêm thường thu hút rất đông người đến chụp ảnh.

Đặc biệt mùa hoa anh đào và mùa lá đỏ rất dễ đông đúc, hãy nhường nhịn những người xung quanh khi chụp.

• Không kéo hoặc bẻ cành, ngắt hoa
• Không tự ý bước vào bồn cây hoặc bãi cỏ
• Không chắn lối đi bằng chân máy hoặc gậy tự sướng
• Không chiếm dụng một vị trí quá lâu
• Không bước xuống lòng đường hoặc lên vạch qua đường để chụp

06Các câu tiếng Nhật đơn giản dùng khi chụp ảnh

Giới thiệu các câu tiếng Nhật hữu ích khi bạn muốn chụp người ở Nhật Bản hoặc muốn hỏi nhân viên cơ sở về quy định chụp ảnh.

Ngay cả khi không nói được tiếng Nhật, bạn vẫn có thể xác nhận bằng tiếng Anh đơn giản hoặc bằng cử chỉ. Hãy lắng nghe kỹ phản hồi của đối phương và chỉ nên vui chơi sau khi đã xin phép chụp và đăng tải.

07Các câu hỏi thường gặp (Q&A) về chụp ảnh khi tham quan Tokyo

08Tổng kết